W Dąbrowie Górniczej rodzi się Rada Kobiet. Ma patrzeć na miasto z innej strony

Rada Kobiet nie jest klubem od jednego tematu. To raczej soczewka, przez którą widać miasto takie, jakie spotyka się na co dzień – z latarnią, chodnikiem, transportem i drogą do przedszkola. W rozmowie o nowej radzie w Dąbrowie Górniczej najmocniej wybrzmiewa jedno: tam, gdzie spotykają się różne doświadczenia, szybciej wychodzą na wierzch rzeczy pomijane w gabinetach. A właśnie o takich rzeczach mają przypominać kobiety z samorządowych rad.

• Coraz więcej rad kobiet. Prawo wciąż zostaje w tyle
• Bezpieczniejsze ulice zaczynają się od nocnego spaceru
• Skład i czas mogą przesądzić o powodzeniu rady

Coraz więcej rad kobiet. Prawo wciąż zostaje w tyle

W Polsce takich ciał jest już około stu, a ich liczba rośnie szybko, niemal falą. Widać tu nie tylko potrzebę rozmowy, ale też wyraźny społeczny ruch, który szuka miejsca w samorządzie i chce mieć realny wpływ na decyzje. To właśnie dlatego przedstawicielki rad kobiet zbierają się na ogólnopolskich forach i coraz głośniej mówią o tym, że obecne przepisy nie nadążają za rzeczywistością.

Dziś rada kobiet powstaje głównie wtedy, gdy władze miasta, burmistrz albo wójt wyda odpowiednie zarządzenie. Nie ma natomiast osobnej podstawy, która pozwalałaby tworzyć ją na mocy uchwały rady miejskiej. I to właśnie ten brak jest jednym z największych hamulców.

„Chcemy, żeby prawo odzwierciedlało to, co się dzieje w Polsce”

– padło w rozmowie. Chodzi o wpisanie do ustawy o samorządzie gminnym osobnego artykułu, podobnie jak w przypadku rad młodzieżowych czy seniorów. Bez tego wszystko zależy od dobrej woli konkretnego prezydenta czy burmistrza. Gdy tej woli brakuje, temat potrafi utknąć, a nawet spotkać się z próbą zniechęcania osób, które chcą go pchnąć dalej.

Bezpieczniejsze ulice zaczynają się od nocnego spaceru

Najmocniej wybrzmiewa tu doświadczenie Sosnowca, gdzie kończy się właśnie pierwszy dwuletni okres pracy rady kobiet. Jednym z ich najważniejszych działań był projekt „Bezpieczna Sosnowiczanka”. W jego ramach przeprowadzono audyt miejskiej przestrzeni, a później także nocny spacer po centrum z udziałem kobiet. To nie była symboliczna przechadzka, ale uważne sprawdzanie miasta po zmroku – tego, co widać, i tego, czego na co dzień się nie dostrzega.

Potem odbyła się kawiarenka obywatelska. W jednym miejscu usiadły przedstawicielki instytucji miejskich, straży miejskiej, policji, specjaliści od cyberbezpieczeństwa i straż pożarna. Rozmowa miała warsztatowy charakter, ale nie była ćwiczeniem dla samego ćwiczenia. Z niej wyszły konkretne rekomendacje: więcej światła tam, gdzie ulice są zbyt ciemne, większa dbałość o estetykę przestrzeni i kampania społeczna o bezpiecznym zachowaniu w mieście skierowana nie tylko do kobiet, lecz także do chłopców i mężczyzn.

„Miasto przyjazne dla kobiet, to miasto przyjazne dla wszystkich”

– podkreślono podczas rozmowy. I trudno się z tym nie zgodzić. Dobrze oświetlony chodnik, czytelne przejście podziemne, podjazd dla wózka, brak zaniedbanych zakamarków – to nie są detale. Dla wielu osób są różnicą między swobodnym poruszaniem się a codziennym omijaniem przeszkód. Z tej perspektywy rada kobiet nie działa w ciasnej niszy. Dotyka spraw, które w końcu odczuwa każdy, kto korzysta z miasta.

Skład i czas mogą przesądzić o powodzeniu rady

Przy tworzeniu Rady Kobiet w Dąbrowie Górniczej szczególnie ważny ma być skład. W rozmowie wracała myśl, że taka grupa potrzebuje różnorodności – zarówno wiekowej, jak i zawodowej. Inaczej będzie mówiła młoda kobieta, inaczej osoba z większym doświadczeniem życiowym, a jeszcze inaczej lekarka, prawniczka, aktywistka społeczna, menedżerka czy przedsiębiorczyni. Właśnie w takim miksie kryje się siła: można jednocześnie patrzeć na strategię miasta i reagować na konkretne problemy mieszkanek.

Istotny jest też stały kontakt z urzędem. Bez niego rada może zostać tylko forum dyskusyjnym, a nie miejscem, które przekłada rozmowy na decyzje. Sama dobra energia nie wystarcza, jeśli nie ma kanału, przez który trafia do miasta.

Do tego dochodzi jeszcze jeden, bardzo ludzki wymiar. Rady kobiet działają społecznie, bez wynagrodzenia. Ich członkinie łączą obowiązki zawodowe, domowe i aktywność publiczną, więc czas staje się najcenniejszym zasobem. W rozmowie padło zdanie, które trafnie oddaje ten wysiłek:

„Kobiety poświęcają się na dwieście procent”

To nie jest tylko mocna figura językowa. W praktyce oznacza godziny poświęcone po pracy, po domowych obowiązkach, często kosztem własnego spokoju. Dlatego do rady trafiać powinny osoby nie tylko zaangażowane, ale też dobrze osadzone w swoim otoczeniu, z siecią kontaktów i zwykłą, codzienną orientacją w mieście. Ta mieszanka bywa cenniejsza niż najdłuższa lista deklaracji.

na podstawie: UM Dąbrowa Górnicza.